TenneT verwijdert op verschillende plekken oude 110/150 kV-masten en vervangt delen van deze verbindingen door ondergrondse kabels. De ingreep past bij het landelijke uitgangspunt dat nieuwe 110/150 kV-verbindingen in beginsel ondergronds worden aangelegd, tenzij er zwaarwegende technische of ruimtelijke bezwaren zijn.
Waarom verdwijnen masten?
De aanleiding is vaak de modernisering van het hoogspanningsnet. Oudere lijnen worden overbodig door nieuwe, krachtigere verbindingen, zoals de 380 kV-verbindingen die TenneT de laatste jaren aanlegt. Zodra deze nieuwe verbindingen volledig in gebruik zijn, haalt TenneT de oude lijnen weg.
In de praktijk betekent dit:
- sloop van tientallen vakwerkmasten;
- verwijderen van kilometers aan oude geleiders;
- recycling van staal recycling van staal en aluminium uit de masten en kabels.
Waarom juist ondergronds bij 110/150 kV?
Voor nieuwe 110/150 kV-verbindingen geldt in Nederland het beleid: ondergronds, tenzij er substantiële net technische of ruimtelijke bezwaren zijn. Dit uitgangspunt is vastgelegd in handreikingen voor hoogspanningsverbindingen en volgt uit afspraken tussen overheid, netbeheerders en maatschappelijke organisaties.
Belangrijke redenen voor ondergrondse aanleg zijn:
- minder visuele impact op het landschap;
- meer draagvlak bij omwonenden;
- betere inpassing in drukke of waardevolle gebieden.
Bij 380 kV ligt dit anders: daar blijft bovengrondse aanleg vaak de standaard, met ondergrondse delen op specifieke knelpunten.
Wat betekent dit voor het net?
Door oude masten te verwijderen en waar mogelijk te verkabelen, wordt het netbeeld rustiger zonder dat de leveringszekerheid in het gedrang komt. Tegelijkertijd investeert TenneT in nieuwe, zwaardere verbindingen om ruimte te maken voor:
- meer wind op zee;
- elektrificatie van de industrie;
- groeiende elektriciteitsvraag door datacenters, warmtepompen en e-mobiliteit.
De combinatie van sloop, nieuwbouw en verkabeling zorgt ervoor dat het net toekomstbestendig wordt, terwijl de ruimtelijke impact afneemt waar dat technisch verantwoord is.
Is alles straks ondergronds?
Nee. Ondergrondse aanleg is duurder en technisch complexer, zeker bij hogere spanningen en lange trajecten. Daarom kiest TenneT voor een mix:
- nieuwe 110/150 kV: in beginsel ondergronds;
- 380 kV: vooral bovengronds, met ondergrondse stukken waar nodig;
- oude, overbodige lijnen: verwijderen en waar mogelijk vervangen door verkabelde verbindingen.
Voor Nederland levert dit een opgeruimder beeld op, zonder dat de capaciteit of betrouwbaarheid van het net in het gedrang komt.
