De ACM heeft een codewijzigingsvoorstel gepubliceerd waarmee TenneT GOTORK (“Gebruik Op Tijd Of Raak het Kwijt”) mogelijk ook kan toepassen op partijen die wél gecontracteerd transportvermogen (GTV) hebben, maar nog geen aansluiting op het transmissiesysteem. Het GTV is daarmee niet automatisch verloren: de aangeslotene kan het behouden door aannemelijk te onderbouwen dat het vermogen alsnog wordt gebruikt.acm
Wat verandert er?
Netbeheer Nederland stelt voor om GOTORK uit te breiden naar situaties waarin een marktdeelnemer transportcapaciteit heeft toegewezen gekregen, maar nog geen aansluiting heeft. Als TenneT een redelijk vermoeden heeft dat het GTV onbenut blijft, start zij overleg met de betreffende partij.
De partij moet vervolgens onderbouwen dat het gecontracteerde transportvermogen alsnog daadwerkelijk zal worden gebruikt, ondanks het ontbreken van zicht op een aansluiting. Het voorstel geldt uitsluitend voor aansluitingen op het transmissiesysteem van TenneT.acm
Kan het GTV behouden blijven?
Ja. Het voorstel maakt het behouden van GTV mogelijk, maar verschuift de bewijslast naar de capaciteitsgebruiker. Praktisch betekent dit dat een partij met een concreet en onderbouwd plan het beste uitgangspunt heeft.
| Situatie | Kans op behoud GTV |
|---|---|
| Er is een realistische planning voor aansluiting en gebruik | Goed, mits tijdig en overtuigend onderbouwd |
| GTV is toegewezen, maar er is geen zicht op een aansluiting | Risico: TenneT kan overleg starten |
| Gebruik is aannemelijk gemaakt ondanks geen aansluiting | GTV kan behouden blijven |
| Partij levert vitale of essentiële diensten | Mogelijk uitzondering, maar de uitzondering wordt strakker afgebakend |
Hoe onderbouwt u gebruik?
Een sterke onderbouwing zou idealiter bestaan uit:
- Een onderbouwde planning voor realisatie van de aansluiting, inclusief afhankelijkheden en mijlpalen.
- Inzicht in de beoogde inzet van het GTV, bijvoorbeeld productie-, opslag- of leveringsplan.
- Contractuele of financiële verplichtingen die aantonen dat het vermogen daadwerkelijk wordt benut.
- Een tijdlijn waarin duidelijk is wanneer transportcapaciteit nodig is en waarom uitstel gerechtvaardigd is.
- Alternatieve scenario’s als de aansluiting later gereed komt dan gepland.
Dit is een aanname op basis van de voorgestelde regeling: de ACM noemt expliciet dat de aangeslotene moet onderbouwen dat het GTV alsnog wordt gebruikt, maar geeft niet de exacte bewijsmiddelen.acm
Aandacht voor vitale diensten
Daarnaast wil Netbeheer Nederland de uitzondering voor vitale en essentiële diensten scherper afbakenen. Nu kunnen partijen op de NCTV-lijst met vitale processen onder voorwaarden worden uitgezonderd. In het nieuwe voorstel wordt aangesloten bij de categorie “Veiligheid” uit de Systeemcode; voor gasinfrastructuur wordt de categorie “Basisbehoeften” voorgesteld.
Dat kan betekenen dat minder partijen automatisch in aanmerking komen voor een uitzondering. Organisaties die zich op deze uitzondering beroepen, moeten dus hun maatschappelijke functie en de relatie met transportcapaciteit goed kunnen aantonen.
Risico’s en vervolgstappen
- Risico: GTV zonder aansluiting en zonder overtuigende gebruiksonderbouwing kan onder druk komen te staan.
- Risico: De term “redelijk vermoeden” geeft TenneT ruimte; de praktische toetsing wordt daarom belangrijk.
- Afhankelijkheid: Het voorstel is nog een consultatievoorstel; de definitieve codetekst en toepassingspraktijk kunnen wijzigen.
- Aanbeveling: Partijen met GTV maar zonder aansluiting inventariseren nu hun aansluitplanning, gebruiksplan en bewijsstukken.
- Aanbeveling: Reageren tijdens de ACM-consultatie, vooral als de voorgestelde bewijslast of afbakening van uitzonderingen onwerkbaar is.
Bron: https://www.acm.nl/nl/publicaties/voorstel-codewijziging-uitbreiding-gotork
